Ks. Józef Strojnowski [1] – proboszcz szczutowski od X 1909 do VI 1911 roku

Józef Strojnowski urodził się 6 kwietnia 1872 r. w Płońsku jako syn (jeden z czworga dzieci) referenta powiatowego Walentego i Leokadii z Szymańskich. Rodzina ziemiańska Strojnowskich posiadała na Wołyniu spore majątki, potem przeprowadziła się do Płońska. Szkołę powszechną ukończył w Płońsku, pięć klas gimnazjum zaś w Płocku w 1889 r.

Po otrzymaniu matury wstąpił do seminarium duchownego w Płocku. Był gorliwym alumnem, abstynentem, człowiekiem o wrażliwym sumieniu. W 1894 r. przyjął święcenia kapłańskie.

Pierwszą jego placówką był wikariat w Woźnikach, gdzie był trzy lata (1894-1897), następne placówki – to już probostwa w Guminie w latach 1897-1899, w Skołatowie 1899-1902, Mochowie 1902-1906. W Mochowie dokończył rozpoczętą w 1901 r. budowę kościoła filialnego w Żurawinie. Od marca 1906 do 1909 r. był proboszczem w Kobylnikach, gdzie nowopowstała wspólnota religijna mariawitów miała tak wielu zwolenników, że zabrano kościół katolicki i plebanię. Ks. Strojnowski odprawiał nabożeństwa i mieszkał w prywatnym domu. Po trzech latach duszpasterzowania w tych trudnych warunkach przeniósł się na probostwo do Szczutowa[2]. Stamtąd 15 lipca 1911 r. powołany został na stanowisko ojca duchownego w seminarium duchownym w Płocku[3] i nauczyciela religii w prywatnej szkole p. Miłodroskiej. Całym sercem kochał dzieci i młodzież, i to nie tylko tych, których uczył, ale wszystkich, których spotkał, starając się każdemu w miarę możliwości pomóc i zaradzić w kłopotach. W tym celu w 1914 r. utworzył Wydział Przyjaciół Dzieci przy parafialnym Związku Katolickim w płockiej farze. Zaopatrywał dzieci w niezbędne pomoce szkolne i gromadził je – dzięki gościnności ks. Lasockiego na Stanisławówce, gdzie był sierociniec. Była to właściwie pierwsza próba zajęcia się dziećmi na terenie miasta. Urządzenie zimą ślizgawki, latem wyjazdów za miasto, czy gier w niedziele i święta – to był jedyny zorganizowany sposób rekreacji miejskiej. Za gorliwą pracę odznaczony został ks. Strojnowski kanonią honorową pułtuską. (…)

Zwolniony w 1918 r. z obowiązków ojca duchownego, całkowicie poświęcił się pracy społecznej wśród dzieci i młodzieży. W 1919 r. powstał w Płocku Sekretariat Diecezjalny dla Spraw Społecznych, którego dyrektorem został ks. Strojnowski. Swoją gorliwością i bezinteresownością zjednał sobie księży z całej diecezji, którzy wspierali jego akcje materialnie. Nawiązał łączność z całą diecezją, poprzez delegatów dekanalnych, organizowane dni i tygodnie katolickie oraz kursy społeczne. Podobne kursy prowadził dla alumnów w seminarium duchownym. W tym samym 1919 r. został sekretarzem generalnym dla spraw młodzieży męskiej wiejskiej i miejskiej. Stan taki trwał do 1930 r., kiedy to powstał Instytut Akcji Katolickiej.  (…)

Założyciel i prezes względnie członek Zarządu wielu organizacji i stowarzyszeń katolickich w Płocku, m.in. Towarzystwa Oszczędnościowo–Pożyczkowego, dla Rzemieślników Chrześcijan w Płocku, Stowarzyszenia Robotników Chrześcijańskich, oddział płockiego Stowarzyszenia Kupców Polskich, Towarzystwa Rozwoju Przemysłu, Rzemiosł i Handlu w Płocku, Stowarzyszenia Spożywczego Rzemieślników Chrześcijańskich i innych. Zasłynął również jako działacz młodzieżowy, autor licznych artykułów zamieszczanych w prasie płockiej (…)[4]

Jego wyjątkowa gorliwość znalazła uznanie u ks. arcybiskupa Nowowiejskiego, który wyjednał mu w Rzymie 20 lipca 1926 r. godność prałata kustosza kapituły pułtuskiej. Po reorganizacji, jaka nastąpiła w 1930 r. ks. Strojnowski pozostał tylko przy Stowarzyszeniu Młodzieży Żeńskiej. Wojna 1939 r. zastała ks. Strojnowskiego w Płocku. Nie mając żadnych oszczędności, znalazł się w dość trudnych warunkach materialnych. Od 23 grudnia 1940 r. był administratorem parafii Góra, gdzie mieszkał ze swoją siostrą. Pomimo zakazu jeździł w niedziele do wsi, gromadząc dzieci na katechizację. To między innymi było powodem aresztowania, które nastąpiło 10 marca 1941 r. Po uwięzieniu został wywieziony do obozu w Działdowie, gdzie przeszedł wszelkie okropności obozowe, jakie były udziałem biskupów i księży naszej diecezji. Według informacji z kartoteki obozowej zmarł 1 września 1941 r. Z przekazów ustnych wynikało jednak, że śmierć w Działdowie nastąpiła już 13 czerwca 1941. Miał wówczas 69 lat.

[1] Na podstawie biogramu Ks. Michała Mariana Grzybowskiego. [w:]  Ks. M. M. Grzybowski, Duchowieństwo Diecezji Płockiej, Tom 5, Płock 2016, s. 292-294.

[2] Dziennik Słowo w Nr 250   z dnia (30 września) 17 października 1909 roku

[3] Dziennik „Słowo” w Nr 208 z 1 sierpnia 1911 roku, w dziale „Dziennik Kościelny” informuje o zmianach dokonanych w składzie osobistym duchowieństwa rzymsko katolickiego w diezezji płockiej. Ks. Józef Strojnowski, mianowany spowiednikiem alumnów seminarium duchownego. Skan dziennika „Słowo” został opublikowany na stronie internetowej Biblioteki Narodowej pod adresem: www.polona.pl , [Dostęp 2023-03-06] Podobną informację powtórzył dziennik „Słowo” w Nr 230 z dnia 23 sierpnia 2011 roku.

[4] Notatki Płockie, Kwartalnik Towarzystwa Naukowego Płockiego, 3/236, Płock 2013, s. 10.